logo
   


 


Algemeen

Nieuws

Medewerkers

Ziektebeelden

Onderzoeken

Polikliniek

Contact



Ziektebeelden


Divertikels

Wat zijn divertikels?
Divertikels zijn kleine uitstulpingen van de darmwand in de buikholte. Je kunt ze vergelijken met de binnenband van een fiets die op een zwakke plek door de buitenband naar buiten drukt. Dan krijg je ook een uitstulping.
Je kunt divertikels hebben zonder dat je dit weet, omdat ze lange tijd geen klachten hoeven te geven. De klachten ontstaan meestal pas als voedselresten in de divertikels achterblijven, waardoor bacteriën zich gaan vermenigvuldigen en de kans op een ontsteking groter wordt. Divertikels komen vooral voor in het S-vormige deel van de dikke darm vlak voor de endeldarm, ook wel sigmoïd genoemd.

Divertikels moeten niet verward worden met darmpoliepen. Poliepen groeien op het slijmvlies van de darm naar binnen en kunnen darmkanker veroorzaken, terwijl divertikels door de darmwand heen de buikholte in groeien en nooit kwaadaardig worden.

Wat zijn de klachten?
Divertikels hoeven lang niet altijd klachten te veroorzaken. Veel oudere mensen hebben dan ook divertikels zonder dat zij dit weten. Sommige mensen hebben echter wel klachten, zoals buikpijn, vooral linksonder in de buik en soms wat bloedverlies uit de anus. Hevige klachten ontstaan vooral bij een ontsteking van de divertikels (diverticulitis).

De klachten bij een diverticulitis kunnen zijn:
• buikpijn linksonder in de buik; de pijn kan direct hevig zijn of eerst wat zeurend en na een paar dagen erger worden
• koorts
• opgezette buik
• misselijkheid, soms met braken
• veranderd ontlastingspatroon: hevige diarree of ernstige obstipatie
• soms bloedverlies uit de anus

Mogelijke complicaties
Zowel bij divertikels als ook bij een ontsteking van een divertikel kan soms een bloeding optreden. Een enkele keer is de ontsteking zo ernstig dat de divertikel knapt en de darminhoud de buikholte instroomt (perforatie). Dit veroorzaakt buikvliesontsteking. Dit is een levensbedreigende situatie die vrijwel altijd leidt tot een operatie.

Wat zijn de oorzaken?
Divertikels komen vooral voor bij mensen in de Westerse wereld. Aangezien wij over het algemeen veel minder vezels eten dan mensen in ontwikkelingslanden, denken artsen dat het ontstaan van divertikels te maken heeft met verstopping en een vezelarm dieet. De ontlasting blijft bij een vezelarm dieet langer in de darm; er ontstaat verstopping waardoor de druk op de darmwand groter wordt. Dit kan de vorming van uitstulpinkjes, de divertikels, tot gevolg hebben.
Een ontsteking van een divertikel kan ontstaan als voedselresten erin achterblijven. De voedselresten gaan rotten waardoor er zich steeds meer bacteriën ophopen. Het slijmvlies van de divertikels raakt hierdoor licht beschadigd, wat op den duur kan leiden tot een ontsteking en abcesvorming (een abces is een holte gevuld met pus).

Wat kunt u zelf doen?
De beste manier om de vorming van divertikels tegen te gaan is gezond, gevarieerd en vezelrijk te eten en voldoende te drinken. Hierdoor blijft uw ontlasting zacht en soepel, waardoor u geen problemen krijgt met uw stoelgang. Verstopping wordt hiermee voorkomen en dit gaat de vorming van nieuwe divertikels tegen. Ook is het goed om regelmatig te bewegen en te sporten. Dit heeft een positieve invloed op uw hele lichaam en houdt u en uw darm gezond.
Stoppen met roken is belangrijk omdat roken een schadelijke invloed heeft op het maagdarmkanaal.

Wat kan de arts doen?
Dieet
Als de divertikels niet ontstoken zijn, zal de huisarts u een vezelrijk dieet voorschrijven, mogelijk aangevuld met vezels, de zogenaamde bulkvormers. Deze middelen zijn ook zonder recept verkrijgbaar bij apotheek, drogist en sommige zelfs in de supermarkt.

Medicijnen
Zijn de divertikels ontstoken, dan zal de arts u soms een antibioticum voorschrijven en een middel om de stoelgang zachter te maken. Eventueel krijgt u een pijnstiller tegen de pijn en de krampen. Verder zal hij u adviseren om veel te rusten en een paar dagen zoveel mogelijk vezelarme en/of vloeibare voeding te gebruiken.

Onderzoek
Hebt u vaak aanvallen van ontstoken divertikels, dan kan de huisarts u doorsturen naar een internist of gastro-enteroloog (maag-darm-lever specialist) voor verder onderzoek. Dit is meestal een ‘inloopfoto’ van de dikke darm. Hiervoor wordt, nadat uw darmen met behulp van een laxeervloeistof helemaal leeg zijn gemaakt, met een klysma via de anus bariumpap in uw dikke darm gebracht. Daarna wordt een röntgenfoto gemaakt. Omdat röntgenstralen niet door de bariumpap kunnen heendringen, geeft de foto een goed beeld van de vorm en de toestand van uw dikke darm. Divertikels en andere afwijkingen zijn hierop duidelijk te zien.
Een mogelijk ander onderzoek is een colonoscopie of een sigmoïdoscopie, waarbij uw dikke darm of sigmoïd via de anus met een kijkslang (endoscoop) van binnen wordt bekeken.

Opname
Bij ernstige klachten en bij dreigende complicaties is opname in het ziekenhuis noodzakelijk.U moet dan bedrust houden en mag een paar dagen absoluut niet eten. Via een infuus krijgt u een antibioticum en voeding toegediend. Zodra de ontsteking wat rustiger is, mag u weer langzaam overschakelen via vloeibare voeding naar gewone voeding.

Operatie
Bij ernstige complicaties zoals een (dreigende) perforatie of een buikvliesontsteking moet u geopereerd worden. Soms wordt hierbij een stuk darm verwijderd, waarna de uiteinden van de resterende delen van de dikke darm weer aan elkaar worden gehecht. In enkele gevallen krijgt u een tijdelijk stoma. Het uiteinde van de dikke darm wordt dan via een sneetje in de buik naar buiten gebracht. De ontlasting verlaat via deze kunstmatige uitgang het lichaam en wordt opgevangen in een speciaal luchtdicht zakje. Meestal worden de darmuiteinden na enkele maanden weer aan elkaar gehecht en het stoma opgeheven.

Hoe verder?
Divertikels zijn, zolang ze dus niet ontstoken zijn, op zich onschuldig. Maar ze kunnen op den duur wel veel narigheid en pijn veroorzaken. Door gezond en vezelrijk te eten, met veel groente, fruit en volkorenproducten houdt u uw ontlasting soepel. Naast een vezelrijke voeding is voldoende vocht ook belangrijk voor het soepel houden van de ontlasting. Vezels hebben namelijk vocht nodig om te kunnen opzwellen en de ontlasting zacht te houden. Drink daarom minstens 11⁄2 tot 2 liter vocht per dag. Door te zorgen voor een goede stoelgang kunt u het ontstaan van divertikels en diverticulitis voorkomen! Genoeg redenen dus om gezond en lekker te eten. En vergeet u de dagelijkse fikse wandeling niet?


 

 

 

 
 
 



  © MDL CENTRUM 2009